یکی از آش های سنتی ایرانی می باشد که همان مشابه آش دندانی است ولی در زبان کردی به این نام مشهور است همان طور که از نام این آش پیداست یک آش سمبلیک معروف است زمانی که کودک اولین دندان خود را در می آورد این آش را میپزند و پخش می کنند و در زبان کردی بیجار (گروس) این آش به دانه کولانه مشهور است این آش علاوه بر این موضوع در زمستان بیشتر تهیه می شود زیرا بسیار مقوی و خوشمزه می باشد و بنا به عادت و رسپی مختلف شهرها ممکن است دستور ها با هم کمی متفاوت باشند. امروز در پارسی دی آش دانه کولانه خوشمزه و محلی را به شما آموزش خواهیم داد با ما همراه باشید.
مواد لازم
| گندم | ۱ پیمانه |
| نخود | ۱/۲ پیمانه |
| لوبیا قرمز | ۱/۲ پیمانه |
| عدس | ۱/۲ پیمانه |
| مرزه کوهی | ۲ ق غذا خوری |
| آب قلم یا عصاره قلم | ۱ عدد |
| پیاز | ۲ عدد |
| نمک، فلفل سیاه، زردچوبه | به مقدار لازم |
طرز تهیه آش دانه کولانه
1مرحله اول: آماده سازی
ابتدا همه حبوبات را به همراه گندم جداگانه از شب قبل خیس کنید و چندین بار آبش را تعویض کنید تا هم نفخش گرفته شود و هم بهتر پخته شود اگر عجله دارید می توانید یک خیار را با پوست حبوبات بگذارید تا زودتر این عمل انجام شود.
2مرحله دوم: پخت حبوبات و گندم
گندم را با همان آبی که خیس کردیم روی حرارت بگذاریم تا به جوش بیاد وقتی به جوش آمد حرارت را کم کنید تا با حرارت ملایم پخته شود و حتما هر از چندگاهی هم بزنید تا ته نگیرد. لوبیا و نخود را داخل قابلمه ریخته و بگذارید تا پخته شود در انتهای پخت عدس را اضافه کنید تا عدس نیز پخته شود.
3مرحله سوم: پخت آش کولانه
وقتی گندم و حبوبات پخته شدند با همدیگر مخلوط کنید و عصاره گوشت را با کمی آب ولرم حل کنید و به حبوبات اضافه کنید و روی حرارت بگذارید سپس پیازهای دستور را خلالی ریز خرد کنید و داخل تابه با مقداری زردچوبه تفت دهید و به همراه مرزه به مواد آش اضافه کنید و می گذاریم آش پخته و جا بیفتد در انتهای پخت کمی فلفل سیاه و نمک به آش اضافه کرده و بعد از ۱۰ دقیقه از روی حرارت بردارید و به دلخواه با کشک یا پیاز داغ تزئین کنید. نوش جان
فوت و فن های دستور تهیه آش دانه کولانه
- افزودن عصاره قلم اختیاری می باشد.
- این آش به دلیل داشتن گندم و نشاسته آن نگذارید زیاد غلیظ شود چون بعد از سرد شدن سفت تر خواهد شد.
- به دلخواه می توانید گوشت قلقلی را تهیه کنید و روی آش قرار دهید.
- این آش سبزی یا ماست ندارد.
- بهتر است این آش با آب قلم پخته شود تا مقوی تر باشد.
همچنین ببینید
طرز تهیه آش دوغ خوشمزه و مجلسی تبریزی به سبک سنتی
طرز تهیه آش شله قلمکار خوشمزه و مجلسی به سبک سنتی مثل نذری
طرز تهیه آش جو خوشمزه و مجلسی سنتی با سبزی تازه و خشک
طرز تهیه آش رشته
طرز تهیه آش دندونی
جمع بندی
آش دانه کولانه، علاوه بر ارزش غذایی بالا و طعم دلپذیر، نمادی از سنت و فرهنگ ایرانی به ویژه در مناطق کردی است که با استفاده از حبوبات متنوع و گندم تهیه می شود و به عنوان غذایی مقوی در فصل زمستان شناخته می شود. رعایت نکات فنی مانند خیساندن حبوبات، کنترل غلظت آش و استفاده از عصاره قلم می تواند کیفیت نهایی را بهبود بخشد. این آش ساده اما مغذی، با توجه به تنوع در دستور پخت و امکان افزودن گوشت قلقلی، گزینه ای مناسب برای تغذیه سالم و حفظ آداب و رسوم محلی به شمار می رود.
پرسش های متداول
مواد اصلی لازم برای تهیه آش دانه کولانه چیست؟
گندم، نخود، لوبیا قرمز، عدس، مرزه کوهی، آب قلم یا عصاره قلم، پیاز، نمک، فلفل سیاه و زردچوبه.
چطور حبوبات را برای آش دانه کولانه آماده کنیم؟
حبوبات را از شب قبل جداگانه خیس کنید و چندین بار آب آن ها را تعویض کنید تا نفخ آن ها گرفته شود.
آیا افزودن عصاره قلم در آش دانه کولانه ضروری است؟
خیر، افزودن عصاره قلم اختیاری است ولی بهتر است برای طعم و مقوی تر شدن آش استفاده شود.
چگونه باید آش دانه کولانه را تزئین کرد؟
می توانید آش را با کشک یا پیاز داغ به دلخواه تزئین کنید.
چرا نباید آش دانه کولانه را خیلی غلیظ درست کرد؟
چون گندم و نشاسته دارد و بعد از سرد شدن آش سفت تر می شود.
آیا این آش سبزی یا ماست دارد؟
خیر، آش دانه کولانه سبزی یا ماست ندارد.
آیا می توان گوشت قلقلی به آش دانه کولانه اضافه کرد؟
بله، به دلخواه می توان گوشت قلقلی تهیه کرد و روی آش قرار داد.
با سلام در شهرستان مهاباد که یک شهر کاملا کورد نشین است این آش « دانووله» نام دارد و مواد لازم برای تهیه آن به گندم و مقداری نخود محدود می شود. برای چاشنی و مقوی تر شدن آن از تکه های سیر آبی و یا آب گوشت و استخوانهای بزرگ و مقداری نمک و روغن و زردچوبه نیز استفاده می شود.
ممنون از شما
آش دیشلیک از آشهای سنتی آذربایجان نیز هست
این آش در هر شهر با نام ها مختلف و دستورات متفاوتی تهیه می شود
سلام من از شهرستان قوچان استان خراسان رضوی هستم . و دقیقا این آش دندونی که ما میگیم “دانیک یا دانو ” با همین مواد درست میکنیم .
درسته بله گفته شد در دستور در بیشتر شهرها با نامهای مختلف تهیه می شود
عالی بود دنبال دانه کولانه ی بیجار بودم واسه دخترم پیداش کردم
نوش جان
با سلام دست شما درد نکنه. خیلی عالی بود
نوش جان